X
تبلیغات
قاهان - نان

نان  

نان به ماده‌ای غذایی که از خمیر نمودن ماده اصلی آرد و مایه خمیر و ترکیب آنها با آب یا روغن و بعضا نمک و شکر و طبخ خمیر مذکور در تنور یا فر بدست می‌آید. نانها انواع مختلفی دارند که بر اساس آداب اقوام و ملل مختلف متفاوتند و هریک به تناسب و فراخور اقلیم مردم منطقه طبخ می‌شوند. به عنوان نمونه در مناطق سردسیر در ترکیب خمیر نان از چاشنی‌های گرم نظیر زنجبیل و یا حتی فلفل استفاده می‌شود. همچنین در مناطق استوایی در ترکیب آرد و یا خمیر نان از خرما استفاده می‌گردد.يا د ر بعض مناطق براي خوش قيافه شدن نان و يا تقويت بيشتر نان از زرد تخم مرغ استفاد ميكردند.

معروفترین نان‌های محلي در قاهان

نان ساج (ساجی)، این نان فتیری (فطیری) است به ضخامت هفت تا ده  میلیمتر که چادرنشینان آن را در هوای آزاد می‌پزند.كه چندين سال است كه چادر نشيني از زندگي اين منطقه حذف شده است .

نان لواش، نان نازک تردی است به قطر سه میلیمتر که از خمیر فطیر یا خمیر «کم در آمده» پخته می‌شود. این نان را نان تنوری یا نان تافتون يا به عبارتي نان خونگی  هم می‌گویند.

سنگ نانی یا نان سنگک، نانی است نرم تر از لواش با کلفتی حدود ۹ میلیمتر، که نوع ان در روستاها با  شهرهای بزرگ متفاوت  است . در روستاها از يك تكه سنگ صاف و نازك براي برروي يك اجاق بعنوان وسيله پخت اسنفاده ميشود. به عبارتي اينجا سنك نازك جايگزين ساج شده است وضخاممت نان بيشتر از نان ساجي است . ليكن در شهرها بزرگ برای پخت نان سنگگ از تنور سنگی شیب دار استفاده می‌شود که سطح درونی آن از ریگ‌های شسته شده رودخانه پوشیده شده، سقف آن طاقی شکل است و یک دودکش دارد..

نان مغز گردوئي در اواخر هر پخت نان لواش (نان خونگي) بنا به موقعيت زماني در هر فصل كه چه امكاناتي در دسترس مردم است از آن امكانات براي پخت نان  استفاده مطلوب مي شده است در فصل پائيز و زمستان كه گردو داشتند از خرده مغزها و مغزهاي درجه دو براي پخت نان مغزي استفاده مي كردند و آن هم به اينصورت بوده كه مغز گردو را هاونگ  نرم ميكردند وبه خمير باقيمانده از نان لواش اضافه ميكردند و در قطعات كوچك با ضخانت سه برابر نان لواش پخت مي شود . اين نان بشتر همراه صبحانه صرف  مي شود مدت زمان نگهداري اين نان نسبت به نان لواش كم است و بعد از دو يا سه روز بيات ميشود .

نان فطير (نان شير مال )يكي از نان هائيكه به صورت پراكنده در اواخر پخت نان لواش صورت ميگرد پخت نان فطير است كه بيشتر در فصل بهار و تابستان پخت ميشود شير در اين فصلها بيشتر بوده .و آن هم به اين صورت است كه خمير آن با شير مخلوط ميكنند .  خاك قند يا شكر و گاهي اوقات از شيره توت براي شيرين شدن به ان افزوده  ميشود اين نان باضخامت هاي مختلف  پخت مي شود ليكن در قطعات كوچك با ضخامت بيشتر  پخت ميشود . مدت زمان نگهداري اين نان هم كم است و بعد از چند روز بيات مي شود  اين نان در عصرانه و همراه صبحانه  بيشتر مصرف ميشود .

نان گنك اين نان هم مثل نان فطير  و مغز گردو ميباشد با اين تفاوت كه مواد افزودني آن فرق دارد اين نان بيشتر در فصل بهار كه گنك (نوعي سبزي شبيه تره با بوي مطبوع )در مزارع ميرويد پخت ميشود گنك را پس شستشوي  خرد مي كنند و به خمير مي افزايند معمولا براي خوش رنگ شده ظاهر اين نانها و مقويتر شدن  آن زرده تخم مرغ راقبل از به تنور چسباندن روي سطح آن ميمالند .

نان توتك  مقدار خيلي كمي كه از خمير  مانده را معمولا به صورت قطعات كوچك و با ضخامت بيشتر براي تشويق بچه پخت مي كنند.

نان هگردك در اصل اين يك نوع شيريني است كه با آرد و روغن و شكر  و زعفران تهيه ميشود و بجاي شيريني از آن استفاده ميشود.و يا براي عصرانه ها و صبحانه هم استفاده مي شود .

نان روغنی یا نان خشک (خشکه) از خمیر فطیر درست شده ولی روغن گوسفند هم به آن اضافه کرده‌اند. پس از پخت، خشک و ترد و مثل بیسکویت می‌شود. نان روغنی یا معمولی است که اغلب به آن کنجد می‌زنند، و یا شیرین است که در خمیر آن شیره انگور یا شکر می‌افزایند.

ن :بختياري

ادامه دارد.

+ نوشته شده در یکشنبه بیست و سوم اردیبهشت 1386ساعت توسط بختیاری |